اخبار اقتصاد

در روز پنجشنبه ۲۳ آپریل ۲۰۲۶ داده‌های اقتصادی بسیار مهمی از کشورهای اروپایی و آمریکا منتشر شد که در ادامه به توضیح هر کدام از آن‌ها خواهیم پرداخت:

شاخص PMI آمریکا – آوریل (برآورد اولیه)

• تولید: 54 (بالاتر از پیش‌بینی 52.5)
• خدمات: 51.3 (بالاتر از پیش‌بینی 50)
• ترکیبی: 52 (بالاتر از قبلی 50.3)

انتشار قوی‌تر از انتظار هر سه شاخص PMI و قرار گرفتن آن‌ها بالای سطح 50 نشان‌دهنده تداوم رشد اقتصاد آمریکا است؛ به‌ویژه در شرایطی که دیگر اقتصادها در شرایط ضعف و انقباض قرار گرفته‌اند. این مزیت از دلار حمایت می‌کند و انتظار برای کاهش نرخ بهره را فروکش می‌کند.

مدعیان بیکاری آمریکا

• شاخص مدعیان اولیه: 214K (بدتر از پیش‌بینی 211K و بالاتر از 208K قبلی)
• شاخص مدعیان ادامه‌دار: 1821K (بالاتر از 1818K قبلی)

افزایش هر دو شاخص نشان می‌دهد بازار کار در حال کمی تضعیف است. این داده‌ها می‌تواند فشار ملایم منفی بر دلار ایجاد کند، چون از کاهش قدرت اشتغال خبر می‌دهد.

شاخص PMI انگلیس – آوریل

• تولید: 53.6 (خیلی بالاتر از پیش‌بینی 49.9)
• خدمات: 52.0 (بالاتر از پیش‌بینی 50)
• ترکیبی: 52.0 (بهتر از پیش‌بینی 49.8)

هر 3 شاخص بهتر از انتظار منتشر شدند و همگی بالای سطح 50 قرار دارند؛ یعنی اقتصاد بریتانیا در آوریل همچنان در مسیر رشد بوده است. این داده‌ها برای پوند مثبت هستند، چون هم قدرت بخش تولید را نشان می‌دهند و هم از تداوم رشد در خدمات و فعالیت کلی اقتصاد خبر می‌دهند.

شاخص PMI ناحیه یورو – آوریل

• تولید: 52.2 (بالاتر از پیش‌بینی 50.8)
• خدمات: 47.4 (پایین‌تر از پیش‌بینی 49.8)
• ترکیبی: 48.6 (پایین‌تر از پیش‌بینی 50.2)

با وجود عملکرد قوی در بخش تولید، سقوط خدمات باعث شده شاخص ترکیبی وارد محدوده انقباض شود. این ترکیب داده‌ها سیگنال منفی برای یورو محسوب می‌شود و نشان می‌دهد رشد اقتصادی منطقه همچنان شکننده است.

شاخص PMI آلمان – آوریل

• تولید: 51.2 (نزدیک به پیش‌بینی 51.3 اما کمتر از قبلی 52.2)
• خدمات: 46.9 (به‌مراتب پایین‌تر از پیش‌بینی 50.3)
• ترکیبی: 48.3 (کمتر از پیش‌بینی 51.1 و سقوط زیر 50)

افت شدید در بخش خدمات باعث شده شاخص ترکیبی وارد محدوده انقباض شود. این داده‌ها سیگنال منفی برای اقتصاد آلمان هستند و می‌توانند فشار نزولی بر یورو ایجاد کنند.

شاخص PMI فرانسه – آوریل

• تولید: 52.8 (بالاتر از پیش‌بینی 49.5 و رشد قوی)
• خدمات: 46.5 (پایین‌تر از پیش‌بینی 48.5)
• ترکیبی: 47.6 (پایین‌تر از پیش‌بینی 48.6)

با وجود جهش قوی در بخش تولید، ضعف قابل توجه در خدمات باعث شده شاخص ترکیبی زیر 50 باقی بماند. این یعنی اقتصاد فرانسه همچنان در محدوده انقباض است و می‌تواند فشار ملایمی بر یورو وارد کند.

جلسه تایید صلاحیت کوین وارش روز سه شنبه برگزار شد. این جلسه در کمیته بانکداری سنای آمریکا برگزار شد. کوین وارش برنامه‌های خود برای اداره فدرال رزرو را در سال‌های آینده را عنوان کرد و به سوالات سناتورهای آمریکایی پاسخ داد. اصلی‌ترین موضوع جلسه حفظ استقلال فدرال بود که کوین وارش با قاطعیت اعلام کرد که هیچگونه توافقی مبنی بر کاهش نرخ بهره با ترامپ نکرده است و سیاست‌های آینده فدرال رزرو بر اساس منافع ملی و واقعیت‌های اقتصادی اتخاذ خواهد شد.

کوین وارش در بخش دیگری از سخنان خود اعلام کرد که سیاست‌های گذشته فدرال رزرو کاملا اشتباه بوده است که باعث ایجاد موج تورمی در حال حاضر شده. او عنوان کرد که ترازنامه‌های بانک مرکزی باید کوچک شود تا امکان کاهش نرخ بهره و کنترل تورم به وجود بیاید.

کوین وارش حمایت خود از طرح‌های هوش مصنوعی را هم اعلام کرد. او اعتقاد دارد که این فناوری در بلند مدت می‌تواند به بهبود بهره وری و کاهش فشارهای قیمتی کمک بسیار زیادی کند. همچنین، او اضافه کرد که باید تاثیرات این فناوری روی بازار کار را نیز در نظر گرفت.

بسیاری از سناتورهای جمهوری خواه از سیاست‌های کوین وارش دفاع کردند و او را گزینه‌ای مناسب برای جایگزینی پاول جروم دانستند؛ اما تحقیقات حقوقی فعلی درباره ریاست فدرال رزرو باعث شده تا بسیاری از سناتورها از حمایت مستقیم کوین وارش سر باز بزنند.

داده‌های اقتصادی جدید مربوط به سه ماهه گذشته از بازار کار، شاخص خرده فروشی و احساسات اقتصادی آمریکا و اروپا منتشر شده است که در ادامه با یکدیگر بررسی می‌کنیم:

شاخص خرده‌فروشی – مارس

• خرده‌فروشی ماهانه: 1.7% (بهتر از پیش‌بینی 1.4%)
• خرده‌فروشی خالص ماهانه: 1.9% (بهتر از پیش‌بینی 0.2%)
• خرده‌فروشی سالانه: 4.0% (بهتر از مقدار قبلی 3.7%)

رشد فراتر از انتظار خرده‌فروشی، به‌ویژه در بخش خالص، نشان‌دهنده تداوم قدرت مصرف‌کننده آمریکایی و پایداری تقاضای داخلی است؛ موضوعی که می‌تواند فشارهای تورمی را در سطوح بالا نگه داشته و انتظارات برای حفظ سیاست‌های انقباضی فدرال رزرو را تقویت کند، در نتیجه این داده‌ها در کوتاه‌مدت سیگنال حمایتی برای دلار محسوب می‌شوند.

بازار کار بریتانیا – فوریه

• نرخ بیکاری: 4.9% (بهتر از پیش‌بینی 5.2%)
• میانگین درآمد (همراه با مزایا): 3.8% (بالاتر از پیش‌بینی 3.6%)
• تغییرات اشتغال: 25 هزار (کمتر از مقدار قبلی 84 هزار)
• تغییرات مدعیان بیکاری: 26.8 هزار (بدتر از پیش‌بینی 21.4 هزار)

داده‌های بازار کار بریتانیا تصویری ترکیبی اما نسبتاً مقاوم ارائه می‌دهد. کاهش نرخ بیکاری و رشد بهتر از انتظار دستمزدها نشان‌دهنده تداوم فشارهای تورمی از سمت بازار کار است؛ موضوعی که می‌تواند رویکرد محتاطانه و نسبتاً انقباضی بانک انگلیس را حفظ کند. با این حال، افزایش مدعیان بیکاری و افت محسوس در رشد اشتغال نشان می‌دهد که نشانه‌هایی از تضعیف تدریجی بازار کار در حال شکل‌گیری است.

شاخص احساسات اقتصادی ZEW – آوریل

• شاخص انتظارات اقتصادی آلمان: 17.2- (بدتر از پیش‌بینی 5-)
• شاخص وضعیت فعلی آلمان: 73.7- (بدتر از پیش‌بینی 70-)
• شاخص انتظارات اقتصادی منطقه یورو: 20.4- (بدتر از پیش‌بینی 3.6-)

افت هم‌زمان شاخص‌های ZEW در آلمان و منطقه یورو نشان‌دهنده تضعیف محسوس چشم‌انداز اقتصادی و افزایش بدبینی فعالان بازار است که می‌تواند فشار منفی کوتاه‌مدتی بر یورو وارد کند؛ هرچند این ضعف داده‌ها ممکن است تا حدی از شدت رویکرد انقباضی European Central Bank بکاهد، اما تا زمانی که تورم مهار نشود، تغییر جدی در مسیر سیاستی بعید خواهد بود.

در پی ادامه جنگ ایران و افزایش قیمت نفت، حاشیه سود پالایشگاه‌های اروپایی از فروش بنزین به بالاترین حد تاریخی خود رسید.

در اروپای شمال غربی، حق بیمه بنزین نسبت به نفت خام روز جمعه به بیش از 17 دلار در هر بشکه افزایش یافت. این رقم نسبت به هفته قبل حدود 25 دلار بیشتر شده و بزرگترین جهش هفتگی از سال 2010 تاکنون محسوب می‌شود.

این افزایش چشمگیر در حالی رخ می‌دهد که تنها چند هفته پیش، حاشیه سود بنزین کاهش شدیدی را تجربه کرده بود. پالایشگاه‌های اروپایی که تحت فشار قیمت بالای نفت خام قرار داشتند، اکنون از این جهش قیمتی سود قابل توجهی به دست آورده‌اند.

قیمت نفت برنت در ساعات اولیه معاملات روز دوشنبه از کف ۸۷ دلار ناگهان با جهشی بیش از ۱۰ دلار به سمت ۹۸ دلار رفت. این افزایش ناگهانی قیمت به دلیل افزایش تنش‌ها در تنگه هرمز و اختلال مجدد در صادرات نفت رخ داده است. هر چند در روز جمعه هم با تکذیب خبر بازگشایی کامل تنگه هرمز قیمت نفت تا حدودی افزایشی شده بود؛ اما نگرانی‌ها بابت شروع مجدد درگیری‌ها و تهدیدهای ایران مبنی بر حمله به آرامکو، ینبع و فجیره و همچنین بستن تنگه باب المندب باعث شده که قیمت نفت واکنش شدیدی نشان دهد.

نمودار قیمت لحظه‌ای نفت

قیمت طلای جهانی در اولین روز معاملات هفته با ریزشی بیش از ۱۰۰ دلار کار خود را آغاز کرد و از محدوده ۴۸۵۲ دلار تا ۴۷۳۷ دلار ریخت. هر چند پس از چند ساعت، این ریزش تا حدودی جبران شد و قیمت طلا به محدوده ۴۷۹۰ دلار رسید؛ اما باز هم نوسانات بسیار شدید است و بازار همچنان اخبار سیاسی را برای تعیین قیمت دنبال می‌کند.

قیمت طلا در پایان هفته گذشته با انتشار خبر دور دوم مذاکرات روند صعودی به خود گرفته بود؛ اما در شروع هفته جدید با افزایش تنش‌ها میان ایران و آمریکا و احتمال شروع درگیری‌ها بازار ریزشی شد. هر چند که بازار همچنان به ادامه مذاکرات و به توافق رسیدن ایران و آمریکا خوشبین است؛ اما باز هم نگرانی‌هایی درباره وضعیت تنگه هرمز و ادامه صادرات انرژی به جهان وجود دارد.

نمودار قیمت لحظه‌ای طلای جهانی

قیمت طلای ۱۸ عیار هم پس از ریزش سنگین تا محدوده ۱۶ میلیون و ۷۰۰ هزار تومان به محدوده ۱۷ میلیون بازگشت تا نشان دهد که نوسانات طلای داخلی بیشتر تحت تاثیر نوسانات دلار است تا طلای جهانی. این روزها با انتشار اخبار مثبت از مذاکرات دلار ریزشی می‌شود و طلای داخلی را هم با خود به پایین می‌کشد و با افزایش قیمت دلار، قیمت طلای ۱۸ عیار هم افزایش پیدا می‌کند. در مقابل، طلای جهانی با اخبار مثبت صعودی و با اخبار منفی ریزشی می‌شود.

در حالی که در هفته گذشته با انتشار خبر آتش بس، اونس جهانی طلا جهشی ۲۰۰ دلاری تا ۴۸۰۰ دلار کرده بود؛ صبح امروز با بازگشایی بازار مسیر رفته را بازگشت و دوباره در محدوده ۴۶۰۰ دلار قرار گرفت.

در حال حاضر، بخشی از ریزش طلا جبران شده و تا محدوده ۴۷۰۰ دلار بالا آمده، اما قیمت نفت به عنوان مهم‌ترین محرک این روزهای طلا روند چندان امیدوار کننده‌ای برای ادامه صعود طلا نشان نمی‌دهد.

نمودار قیمت لحظه‌ای طلای جهانی

در بازار داخلی هم قیمت طلای ۱۸ عیار در محدوده ۱۷ میلیون و ۹۰۰ هزار تومان معامله می‌شود. به نظر می‌رسد که الاکلنگ قیمت دلار و اونس جهانی طلا اجازه نمی‌دهد که قیمت طلای ۱۸ عیار نوسان شدیدی کند و از طرف دیگر وزن قیمت دلار روی قیمت طلا در این روزها بسیار بیشتر است.

با بازگشایی بازار در روز دوشنبه، قیمت نفت برنت یک جهش ۷ درصدی کرد و در محدوده ۱۰۳ تا ۱۰۴ دلار ایستاد. این افزایش شدید قیمت نفت نشان دهنده ناامیدی بازار از ادامه روند مذاکرات و نتیجه بخش بودن آن‌ها است. این در حالی است که هفته گذشته با انتشار خبر آتش بس و شروع مذاکرات، قیمت نفت تا محدوده ۹۲ دلار ریزش کرد.

در حال حاضر، آمریکا تصمیم گرفته است که یک محاصره دریایی را شکل دهد که ایران هم اجازه فروش نفت را نداشته باشد. این مسئله باعث کاهش شدیدتر عرضه در بازار جهانی می‌شود و به زودی شاهد نفت ۱۱۰ دلاری خواهیم بود.

نمودار قیمت لحظه‌ای نفت

در روزهای پایانی معاملاتی هفته گذشته اخباری مبنی بر آتش بس و شروع مذاکرات ایران و آمریکا منتشر شد که نوسانات شدیدی را در بازار ایجاد کرد. ریزش بیش از ۱۰ درصدی قیمت نفت و صعود ۲۰۰ دلاری طلا در همان ساعات ابتدایی انتشار خبر نشان داد که بازار نسبت به نتیجه این آتش بس و مذاکرات خوشبین است.

اما در روز جمعه با ادامه دار شدن حمله اسرائیل به لبنان و زمزمه‌هایی از نقض آتش بس و عدم حضور تیم ایرانی در پاکستان، بازار نتیجه مذاکرات را تا حد زیادی شکننده دانست و کمی عقب نشینی کرد. در نهایت، مذاکرات بین ایران و آمریکا روز شنبه در اسلام آباد پاکستان آغاز شد و پس از بیش از ۲۰ ساعت گفت و گو بدون هیچ نتیجه‌ای پایان یافت.

طرف آمریکایی از شکست مذاکرات و عدم امکان دسترسی به توافق مطلوب با ایرانیان خبر داد و مذاکره کنندگان ایرانی هم عنوان کردند که اراده قوی برای پذیرش خواسته‌های ایران وجود نداشته و طرف آمریکایی نتوانست اعتماد هیئت ایرانی را جلب کند.

اثر نتیجه مذاکرات بر بازارهای مالی

در روز دوشنبه تمامی بازارهای مالی بازگشایی خواهند شد و باید دید که چه وزنی به صحبت‌های مطرح شده مبنی بر شکست مذاکرات می‌دهند. با وجود اظهار نظر رسمی هر دو طرف مبنی بر شکست مذاکرات؛ اما طرف پاکستانی و بسیاری از خبرگزاری‌های معتبر از ادامه دار شدن مذاکرات یا حداقل پایداری آتش بس و تمدید آن خبر می‌دهند.

سایت تانکر ترکس هم اعلام کرده است که تنگه هرمز در روز گذشته شاهد عبور ۲ میلیون بشکه نفت عراق و ۴ میلیون بشکه نفت عربستان بوده است. به نظر می‌رسد که سختگیری‌ها برای عبور و مرور نفتکش‌ها هم کاهش یافته است.

اگر تا پایان امروز صحبت‌های تنش زا افزایش پیدا کند و احتمال شروع مجدد جنگ و بسته شدن کامل تنگه هرمز مطرح شود؛ باید شاهد روند صعودی قیمت نفت و بازگشت به بالای ۱۰۰ دلار باشیم. در مقابل، قیمت اونس جهانی طلا هم ریزشی خواهد شد و به محدوده ۴۵۰۰ تا ۴۶۰۰ باز خواهد گشت.

اما اگر اتفاق خاصی تا پایان روز نیفتد، شاهد نوسان خاصی در بازار نخواهیم بود و بازار با خوشبینی به ادامه مذاکرات و پایداری وضعیت آتش بس می‌تواند ورود نقدینگی به بازار طلا و سهام را داشته باشد.

در روز جمعه داده‌های شاخص قیمت مصرف کننده آمریکا در ماه مارس منتشر شد:

Core CPI ماهانه
واقعی: 0.2% | پیش‌بینی: 0.3%

Core CPI سالانه
واقعی: 2.6% | پیش‌بینی: 2.7%

CPI ماهانه
واقعی: 0.9% | پیش‌بینی: 1.0%

CPI سالانه
واقعی: 3.3% | پیش‌بینی: 3.4%

داده‌های تورمی مارس نشان می‌دهد تورم اصلی آمریکا کمی پایین‌تر از انتظار منتشر شده و این موضوع می‌تواند تا حدی از فشار بازار روی فدرال رزرو کم کند، اما در عین حال تورم عمومی همچنان در سطح بالایی قرار دارد و نشان می‌دهد فشار قیمتی هنوز به‌طور کامل مهار نشده است. در مجموع، این گزارش کمی به نفع کاهش نگرانی‌های تورمی تفسیر می‌شود، ولی هنوز آن‌قدر ضعیف نیست که مسیر کاهش نرخ بهره را کاملاً قطعی کند.

همزمان با شاخص قیمت مصرف کننده ماه مارس، شاخص احساسات مصرف کننده میشیگان هم برای ماه آوریل منتشر شد که اثر کمتری روی بازار دارد؛ اما بهتر است که در نظر گرفته شود:

احساسات مصرف کننده

واقعی: 47.6 | پیش‌بینی: 51.6

انتظارات تورمی 1 ساله

واقعی: 4.8%

انتظارات تورمی 5 ساله

واقعی: 3.4%

داده‌های آوریل از افت محسوس احساسات مصرف‌کننده و هم‌زمان رشد انتظارات تورمی خبر می‌دهد؛ ترکیبی که برای بازار نگران‌کننده است، چون از یک طرف نشان می‌دهد دید خانوارها نسبت به وضعیت اقتصاد ضعیف‌تر شده و از طرف دیگر، نگرانی درباره ماندگاری تورم بیشتر شده است. این وضعیت می‌تواند فدرال رزرو را در مسیر کاهش نرخ بهره محتاط‌تر نگه دارد و در کوتاه‌مدت نوسان در دلار و بازارهای ریسکی را افزایش دهد.

داده‌های اقتصادی آمریکا در شب گذشته منتشر شده و بخشی دیگر هم امشب منتشر خواهد شد. در ادامه به بررسی داده‌های اقتصادی منتشر شده در شب گذشته می‌پردازیم:

شاخص PCE آمریکا – فوریه

• تورم خالص ماهانه: 0.4% | تورم خالص سالانه: 3.0%
• تورم اصلی ماهانه: 0.4% | تورم اصلی سالانه: 2.8%
• درآمد شخصی: 0.1-% | هزینه‌کرد شخصی: 0.5%

این گزارش بود. در مجموع، این آمار سیگنال خنثی تا کمی منفی برای دلار دارد، چون با وجود تورم پایدار، ضعف درآمد می‌تواند نگرانی‌هایی درباره قدرت مصرف ایجاد کند.

مدعیان بیکاری آمریکا

• مدعیان اولیه: 219K (بدتر از پیش‌بینی 210K و بالاتر از 202K قبلی
• مدعیان ادامه‌دار: 1794K (کمتر از 1841K قبلی)

افزایش مدعیان اولیه نشانه‌ای از متعادل شدن بازار کار است، اما کاهش مدعیان ادامه‌دار نشان می‌دهد شرایط هنوز کاملاً ضعیف نشده. در مجموع، داده‌ها کمی منفی برای دلار ارزیابی می‌شوند.

شاخص GDP آمریکا – سه‌ماهه چهارم

• شاخص GDP فصلی: 0.5% | پیش‌بینی: 0.7% | قبلی: 0.7%
• شاخص قیمت GDP سالانه: 3.7% | پیش‌بینی: 3.8% | قبلی: 3.8%

هم رشد اقتصادی و هم شاخص قیمت پایین‌تر از انتظار منتشر شدند؛ این یعنی شتاب اقتصاد کمی ضعیف‌تر شده و فشار تورمی هم اندکی کاهش یافته است. در مجموع، این داده‌ها اثر ملایم منفی بر دلار دارند.